در رسانه‌های آمریکا؛ آیا با قطعی اینترنت در ایران می‌توان مقابله کرد؟
اگر چه در یک هفته گذشته انتشار تصاویر هولناک از هدف قرار دادن معترضان در ایران و همچنین افزایش آمار کشته‌شدگان اعتراضات اخیر در این کشور در کانون توجه رسانه‌های جریان اصلی آمریکا قرار داشته اما همزمان برخی از نشریات به مباحث دیگری چون قطع سراسری اینترنت در این کشور پرداخته‌اند.

قطع اینترنت در ایران که از روزهای نخست اعتراضات سراسری به گرانی ناگهانی بنزین آغاز و هنوز در برخی از نقاط این کشور ادامه دارد موجب شکل‌گیری بحث‌های جدیدی پیرامون حفظ حقوق شهروندی در برابر تلاش حکومت‌ها برای سانسور و کنترل معترضان شده است. در همین حال، برخی از کارشناسان فناوری درباره چگونگی دور زدن قطعی اینترنت توسط فعالان اجتماعی و سیاسی سخن گفته‌اند.

گلوبال نیوز کانادا هم در ویدیویی کوتاه تلاش کرده برای مخاطبان خود چگونگی شکل‌گیری اعتراضات اخیر در ایران را تشریح کند
گلوبال نیوز کانادا هم در ویدیویی کوتاه تلاش کرده برای مخاطبان خود چگونگی شکل‌گیری اعتراضات اخیر در ایران را تشریح کند

نیوزویک: آیا می‌توان با قطعی سراسری اینترنت مبارزه کرد؟
آکشایا کومار، هفته گذشته یادداشتی در نشریه نیورزویک منتشر کرد که طی آن به بهانه قطع چند روزه اینترنت در ایران به رواج استفاده دولت‌ها در سراسر جهان از این روش پرداخته است.

او در ابتدای این یادداشت آورده: "بعد از بازگشت تدریجی اینترنت در ایران آن هم پس از شش روز خاموشی مطلق، کم‌کم تصاویری از این کشور به بیرون مخابره می‌شود که در آن وقایع هولناکی چون هدف قرار دادن معترضان از سوی نیروهای امنیتی، کشیدن اجساد و مجروحان بروی زمین و ضرب و جرح آنها دیده می‌شود. قطع اینترنت فقط یکی از تاکتیک‌های حکومت ایران برای سرپوش گذاشتن بر سرکوب بیرحمانه معترضان بود. اما این محدود به ایران نیست. از کاراکاس (ونزوئلا) تا خارطوم (سودان) معترضان با استفاده از اینترنت تلاش می‌کنند تجمعات خود را هماهنگ کنند و در برابر دولت‌های اقتدارگرا قد علم کنند."

"در پاسخ، طی یک سال گذشته دولت‌های بنگلادش، جمهوری دموکراتیک کنگو، مصر، هند، اندونزی، میانمار، عراق، سودان و زیمباوه برای مقابله اینترنت را یا به طور سراسری و یا به طور موضعی و منطقه‌ای قطع کرده‌اند."

در ادامه این یادداشت آقای کومار با اشاره به قعطی اینترنت از سوی دولت هند اشاره کرده و نوشته که استفاده از این ابزار تنها محدود به کشورهای اقتدارگرا و دیکتاتوری نبوده بلکه هند به عنوان بزرگترین نظام دموکراسی جهان هم با قطع اینترنت در کشمیر تحت کنترل این کشور انتقادهای فراوانی از سوی فعالان حقوق بشر و نهادهای بین‌المللی دریافت کرده است.

"دولت‌ها به طور فزاینده‌ای از حربه قطع کامل اینترنت استفاده می‌کنند و بهانه می‌آورند که این کار را با هدف "حفظ جان و مال مردم" انجام می‌دهند. اما این کار بیشتر یک تنبیه جمعی (برای کل جمعیت یک کشور) محسوب می‌شود تا یک واکنش تاکتیکی به یک بحران آنی. وقتی اینترنت به طور سراسری قطع می‌شود حق اظهارنظر آزادانه شهروندان سلب می‌شود؛ اقتصاد و بازرگانی لطمه می‌خورد؛ روزنامه‌نگاران فرصت انعکاس و ثبت زیاده‌روی‌های دولت را پیدا نمی‌کنند و ..."

نکته جالب توجه در یادداشت آقای کومار اشاره به نتایج یک تحقیق درباره اثربخشی این تاکتیک از سوی دولت‌هاست. او به تحقیقی که در دانشگاه استنفورد آمریکا در این زمینه شده اشاره کرده و نوشته: "دست کم یک پژوهش که توسط گروه سیاست‌های جهانی دنیای دیجیتال صورت گرفته نشان داده که در حقیقت قطع اینترنت نه تنها موجب کاهش خشونت‌ها نشده بلکه میزان آن را نسبت به زمان برقراری اینترنت چهار برابر کرده است."

"اگرچه تصمیم به قطع اینترنت از سوی حکومت‌ها اتخاذ می‌شود اما در حقیقت این شرکت‌های فراهم‌کننده اینترنت هستند که مجری "امر" حکومت‌ها هستند. این شرکت‌ها اگر چه مدعی‌اند که "ناچار به رعایت قوانین کشوری" هستند اما همکاری تمام و کمال و کورکورانه آنها از خواسته دولت‌ها ناقض مصوبه سازمان ملل متحد است که از حق شهروندان برای ابراز عقیده و حق دسترسی آنها به جریان آزاد اطلاعات دفاع کرده است.

این بخش از یادداشت آقای کومار می‌تواند در ارتباط با اعتراضات اخیر در ایران به نقش شرکت‌های مخابراتی چون ایرانسل یا همراه اول اشاره داشته باشد که از فراهم‌کنندگان اصلی اینترنت تلفن‌های همراه در ایران هستند.

"مقام‌ها معمولا برای توجیه قطعی اینترنت دلایل ضعیف و سست بنیانی ارایه می‌کنند و برای همین است که شکایت‌ فعالان اجتماعی و حقوق بشر علیه این تصمیم دولت‌ها در کشورهایی چون پاکستان، سودان و زیمباوه به راحتی توانست در دادگاه برنده شود. شرکت‌های خصوصی فراهم کننده اینترنت باید برای دفاع از عملکرد خود دلایل محکمی ارایه کنند و یا دست کم به مشتریان خود توضیح دهند که چه مراحل و مناسباتی را در این راه با هدف حفظ حقوق مشتریان لحاظ و اعمال کرده‌اند..."

در بخش پایانی این یادداشت نشریه نیوزویک، آکشایا کومار به راه‌های مقابله با دست‌درازی دولت‌ها به حق شهروندان برای برخورداری از اینترنت اشاره کرده و نوشته: "انجمن‌هایی چون اکسس‌ناء (Access Now) که کمپین #بگذار_وصل_بمونه (#KeepItOn) را راه‌اندازی کرده‌اند سخت در تلاشند تا قطع اینترنت و حذف یا بلاک کردن اطلاعات در فضای مجازی را قانونمند و ضابطه‌دار کند تا شرکت‌های فراهم‌کننده اینترنت از بیم دادگاهی شدن نتوانند به حذف بیش از اندازه محتویات اینترنت یا محدود کردن دسترسی کاربران بپردازند."

"در همین حال، بخش محدودی از دنیای صنعت و فناوری مشغول تهیه و ارایه ابزاری است که بتواند به کاربران کمک کند آنلاین باقی بمانند. استفاده از وی‌پی‌ان، اتصال به شبکه از طریق تور (TOR) و اپلیکشین‌هایی که امکان ردگیری و شناسایی را کمتر می‌کند."

البته راه‌های پیشنهادی در انتهای یادداشت آقای کومار هنگامی کاربرد خواهد داشت که اینترنت به صورت کامل قطع نشده باشد؛ اتفاقی که در جریان اعتراضات روزهای پایانی آبان ماه گذشته در ایران روی داد و عملا در دنیای مجازی این کشور را برای چند روز در زیر چادری سیاه پنهان کرد.

نشریه دانشگاه ام‌آی‌تی هم به قطع سراسری اینترنت در ایران واکنش نشان داده است
نشریه دانشگاه ام‌آی‌تی هم به قطع سراسری اینترنت در ایران واکنش نشان داده است

قطع اینترنت در واقع "خودزنی" است
نشریه "تکنولوژی‌ریویو" که از مجموعه نشریات دانشگاه معتبر ام‌آی‌تی آمریکاست در گزارشی کوتاه به موضوع قطع اینترنت در جریان اعتراضات ایران پرداخته و نوشته: "این شلیک به خود است - اگرچه حکومت ایران تلاش می‌کند با قطع اینترنت فرصت هماهنگی و ارتباط را از معترضان بگیرد و اجازه ندهد رسانه‌ها اعتراضات را پوشش دهند... اما با وجود این که ممکن است این اقدام به طور موقتی جلوی گسترش اعتراضات یا همبستگی معترضان را بگیرد اما در حقیقت اوضاع را برای حکومت وخیم‌تر می‌کند... چرا که مردم را جریح‌تر کرده و اثرات مخربی بر اقتصاد و معیشت روزانه مردم می‌گذارد" که خود می‌‍تواند زمینه‌ساز افزایش نارضایتی و اعتراضات آتی شود.

فاکس‌نیوز: "ایران برای تحویل اجساد معترضان پول گلوله‌ها را طلب می‌کند"
شبکه خبری فاکس نیوز که یک رسانه محافظه‌کار و نزدیک به جمهوری خواهان است روز چهارشنبه، چهارم دسامبر، به گزارش جدید سازمان عفو بین‌الملل اشاره کرده که در آن از درخواست پرداخت وجه در ازای تحویل اجساد کشته‌شدگان اعتراضات آبان ماه سخن به میان آمده است.

فاکس نیوز که مدعی است پربیننده‌ترین شبکه خبری آمریکاست در این گزارش به نقل از مقام‌های عفو بین‌الملل نوشته: "گزارش‌های شوک‌آوری وجود دارد که بیانگر این است مقام‌ها در ازای تحویل جسد معترضان به خانواده‌های آنها، درخواست پول گلوله و یا پول جهت جبران خسارات وارده به اموال عمومی را طرح کرده‌اند"؛ هر چند دست کم یک مقام ایرانی طرح چنین مطالباتی از خانواده‌های کشته‌شدگان را تکذیب کرده است.

سی‌ان‌ان به نقل از مقام‌های امنیتی و نظامی از انتقال موشک‌های بالستیک ایران به خاک عراق خبر داده است
سی‌ان‌ان به نقل از مقام‌های امنیتی و نظامی از انتقال موشک‌های بالستیک ایران به خاک عراق خبر داده است

مقام‌های پنتاگون؛ ایران موشک‌های بالستیک میانبرد در عراق مستقر کرد

شبکه خبری سی‌ان‌ان روز چهارشنبه، چهارم دسامبر در گزارشی به نقل از مقام‌های وزارت دفاع آمریکا نوشت: "نهادهای امنیتی آمریکا و پنتاگون طی چند هفته گذشته متوجه تحرکاتی شده‌اند که طی آن ایران چند موشک بالستیک میان‌برد را به داخل خاک عراق منتقل کرده است.

این گزارش تنها یک روز پس از آن منتشر شد که سی‌ان‌ان به نقل از مقام‌های نظامی آمریکا از افزایش میزان تهدیدهای ایران علیه منافع و مواضع آمریکا در خاورمیانه خبر داده بود هر چند مقام‌های نظامی به سی‌ان‌ان گفته بودند از نظر آنها این تحرکات به معنای قصد ایران برای یک رویارویی نظامی با آمریکا نیست.

کریستین امانپور (راست) در سی‌ان‌ان با شبرین نشاط و هادی قائمی گفتگو کرده و از آنها درباره اعتراضات ایران پرسیده
کریستین امانپور (راست) در سی‌ان‌ان با شبرین نشاط و هادی قائمی گفتگو کرده و از آنها درباره اعتراضات ایران پرسیده

هنر در میانه سرکوب
کریستین امانپور، گزارشگر ارشد شبکه سی‌ان‌ان به بهانه برپای نمایشگاهی از آثار زنان ایرانی که به همت شیرین نشاط و کمپین حقوق بشر ایران به تازگی در نیویورک برپا شده با این هنرمند سرشناس ایرانی-آمریکایی و هادی قائمی مدیر کمپین حقوق بشر در ایران گفتگو کرده و بخش مهمی از این گفتگو را به اعتراضات اخیر در ایران اختصاص داده است.

هادی قائمی در بخشی از این گفتگو در پاسخ به این سوال که آیا مردم ایران انتظار مداخله عملی واشنگتن در جریان اعتراضات اخیر را دارند گفت: "من مطمئنم که ایرانی‌ها از هرگونه همبستگی (لفظی) و موضع‌گیری دول خارجی استقبال می‌کنند اما نسبت به نظر مثبت آنها درباره مداخله عملی بیگانگان مطمئن نیستم.

 

 

 

 

 

بی بی سی

چاپ

×

با ادامۀ گردش در این تارنما، شما بهره گرفتن از کوکی‌ها و یا فناوری‌های مشابه را می‌پذیرید.  بکارگرفتن کوکی‌ها برای ارزیابی شمار کاربران، ارائۀ کاربردها و آگاهی‌های تازه به آنان و نیز تبلیغات تجاری اهمیت دارد.